AFSCHEID BURGEMEESTER SWILLENS op 11 DECEMBER 2012

Toespraak van Hans Marchal als nestor van de Gemeenteraad

Afscheid…,het is een refrein wat in deze raad het afgelopen jaar geregeld heeft geklonken. Vanavond wel een bijzonder afscheid: geachte aanwezigen, vanavond het afscheid van niet de eerste de beste… Afscheid van onze burgemeester Guus Swillens! Ik zag ergens een kop langskomen: ‘Swillens nog eenmaal opnieuw in de hoofdrol’. Vandaag en vanavond is dat zeker het geval!

Guus, in gedachten zie ik je nog één van de zalen van Oud London binnenstappen voor je sollicitatiegesprek. En nu zo’n 12 jaar later je afscheid, waar blijft de tijd… Zo’n 20% van je levenstijd ben je in ons midden geweest. Hierin is heel wat gebeurd. Afgelopen week hebben we wat zitten praten en kwam er weer veel boven, zowel bij jou als bij mij. Leuk die flashbacks…

Beste Guus, als nestor mag ik je vanavond enkele woorden toevoegen. Eindelijk kan ik tegen je aanpraten zonder dat je me het woord ontneemt. Een genot… Ik zal hier dankbaar gebruik c.q. misbruik van maken!

Vandaag dinsdag 11 december 2012 de dag van je afscheid… Vandaag… We kunnen dat vaak gedachteloos zeggen. We kunnen onze plannen maken maar is het ‘zomaar’ vandaag dat je afscheid neemt? Nee toch? De wijze koning Salomo zegt in het boek Prediker: alles heeft zijn bestemde tijd en alle voornemen onder de hemel heeft zijn tijd. De bestemde tijd dat Guus geboren werd was op 28 april 1949 in Kampen. Je zette daar je eerste voetstappen in de politiek en het openbaar bestuur:  je werd raadslid en wethouder. Een aantal jaren later werd je op ongeveer 40-jarige leeftijd burgemeester in Ossendrecht. Op papier heette het burgemeester maar je werd er eigenlijk op een veiligheidsdossier (kerncentrales) ‘gepoot’. Het dorp moest je overlaten aan de wethouders en de gemeentesecretaris. Je ergens niet mee bemoeien…, dat moet lastig zijn geweest! Waarschijnlijk heb je tijdens collegevergaderingen (en daarbuiten) wel stevig je mening geventileerd…  Na vier jaar vertrok je naar het industriële Born en na 6 jaar moest je als gevolg van de gemeentelijke herindeling op zoek naar een andere gemeente. Het oog van echtgenote Corrie viel op Wijk bij Duurstede. Corrie komt uit deze regio en het leek haar leuk om daarnaar terug te keren.  Je dacht zelf dat Wijk veel te mooi voor je was en dat je toch geen kans maakte. Bescheidenheid siert de mens… Op aandrang van Corrie toch de pen gepakt en samen hebben jullie een sollicitatiebrief geschreven. Je kwam door de selectie heen en mocht op gesprek! Zo kwam je september 2000 Oud London binnenstappen. Je hebt het evenals ondergetekende nog scherp op je netvlies staan. Illuster gezelschap destijds: Kees Marchal, Roland Versteeg, Karin Boelhouwer, Nel Ooms, Bas de Koning, Nico de With, Remy van Aalst en ondergetekende… Het ging toen heel anders dan nu, nu zou je er met twee vingers in je neus zijn doorgekomen, toen ging het anders! Alhoewel, terugkijkend kon je je herinneren dat we het je niet al te moeilijk maakten en meer naar elkaar zaten te kijken van passen we bij elkaar ‘ja’ dan ‘nee’. Is het gevoel goed? De ondeugende oogjes gaven de doorslag en het werd ‘ja’ zodat je eind december 2000 burgemeester werd van Wijk (‘bevestiging destijds in Grote Kerk). Het college bestond uit Frits Naafs, Joop van Ditmarsch en Hans Smudde. Je hebt diverse colleges meegemaakt, helemaal links en helemaal rechts. Rechts beviel beter…  Je hebt diverse raadsleden zien komen en gaan. Bij al die gezichten heb je ongetwijfeld je eigen verhaal en herinneringen. Je hebt zien gebeuren hoe Wietze steeds rustiger werd, hoe de SP nadrukkelijk in de raad kwam, dat Gerard en Tijmen bretelsen gingen dragen, hoe er een hele nieuwe grote VVD-fractie aantrad, hoe Arie weer terugkwam, dat Wil haar eigen lied bleef zingen en dat ik dankzij Gerrit ook milder ben geworden… Terugkijkend kwamen we vorige week tot de conclusie dat we gerust kunnen zeggen kunnen dat het een mooie en goede periode is geweest. Natuurlijk was er wel eens wat en natuurlijk kreeg niet iedereen zijn zin van Guus! Ook heeft in de veelheid der woorden de overtreding niet ontbroken. We hebben lief en leed (ziekte en sterfgevallen) gedeeld en er zijn onderweg hobbels genomen. De hobbels waren op het moment dat ze er waren niet leuk, maar je bent er sterker uitgekomen!

Guus, aan het eind van de rit gaan we je toch even leggen langs de profielschets die we voor de nieuwe burgemeester hadden opgesteld. Je blufte immers dat je met twee vingers in je neus aan het profiel zou voldoen! We leggen je langs de meetlat…  We meten aan de hand van 4 rollen:

1. Rol als voorzitter van de raad: je bent rustig, spreekt met enig gezag en met kennis van zaken. Soms wat weinig geduld… Je greep in wanneer verhoudingen binnen de raad scheef dreigden te lopen. Het meest bekend is het ‘keukentafeltraject’. Dit heeft geleid tot de situatie van nu, waarbij constructief en met een goede sfeer binnen de raad wordt samengewerkt op een wijze die je, volgens diversen uit de raad, bij andere gemeenten maar zelden tegenkomt. Guus, je hebt de raad hiervoor (en voor de werkwijze) geregeld complimenten gegeven waarbij ik weleens dacht:  volgens mij neemt hij ons met een stalen gezicht in de maling!

2. Rol als burgervader: waarschijnlijk sterkste rol van Guus. De achterliggende tijd  en ook vandaag is aan alles is te merken dat je in deze rol bent gewaardeerd! Je bent altijd en overal aanwezig, staat tussen de mensen en je bent dan uitermate benaderbaar en betrokken. Guus, je bent wars van poeha en gaat vol enthousiasme overal in mee. Vaak ben je zingend en musicerend bezig geweest. Maar ook ben je de burgervader die bij rouw en trouw, samen met Corry aanwezig was. Ik hoorde pas bij de kapper iemand zijn verhaal vertellen hoe gezellig het was dat je op hun 50-jarige bruiloft kwam. Praten over ontsnapte duiven en wat al niet meer. Bij ‘kinderen’ deed je het ook goed: ik denk hierbij aan je enthousiasme als groepen  7 en 8 van de basisschool de raadszaal bezochten en een raadsvergadering nabootsten. Ook denk ik aan de aubade op Koninginnedag op de Brink. Je schudt een verhaal uit je mouw… Als ‘senior’ kijk je bedenkelijk, hoe verzint hij het! Toen ik er een keer tegen je over begon zei je dat Corrie ook al commentaar had geleverd. Je reactie was:  ‘Jullie kletsen maar, de kinderen vinden het prachtig en daar gaat het om!

3. Rol buiten de organisatie: Guus durft van het gebaande pad af te wijken als het gaat om zijn aanpak van problemen. Hierbij denken we aan de buurtproblemen met de pedofiel en het komen tot het zgn. “Wijkse model”. Ook heb je bij velen bewondering geoogst voor je aanpak van de rondhangjongeren. De jongeren waren aanvankelijk verbaasd over die voor hen onbekende man met pet, die hen zomaar opzocht op ‘hun’ rondhangplek . Deze aanpak leidde zelfs tot een prachtig artikel in de Volkskrant. Ook het project ´Ontmoeting´ waarin je het thema normen en waarden gestalte gaf moet worden vermeld. Samen met de ‘geestelijke leiders’ van Wijk (zoals je ze noemde)  ben je hiermee aan de gang geweest. Netwerken kon je ook: je wist de weg naar het Provinciehuis wel te vinden. Ik kan me herinneren dat er jarengeleden ook financiële problemen waren. Er kwam een stevige brief van de provincie, maar geen nood. Guus in de auto naar de gedeputeerde (partijgenoot) en de soep werd niet zo heet gegeten!

4. Rol als boegbeeld: hierbij springt het onderwerp veiligheid eruit. Je hebt in de regio een goede naam opgebouwd vanwege je kennis en inzet voor openbare orde en veiligheid. Je bent een ambassadeur op terrein van veiligheid en  rampenbestrijding. De raad heeft je, tot je verbazing vertelde je vorige week, zeker op dit vlak ontzettend veel ruimte en vertrouwen gegeven om je ´ding´ te doen.

Kortom Guus, de laatst opgestelde profielschets was een makkie voor je geweest, met twee vingers in je neus! Guus, je wordt met complimenten overladen… Ter relativering: we hadden geen volmaakte burgemeester, je was een gewoon mens. En…, jij had ook geen perfecte gemeenteraad. Samen toch heel aardig kunnen vinden en we mogen samen tevreden omkijken! Het had zat slechter gekund…

Soms is burgemeester zijn een eenzaam bestaan. Het beeld van de eenzame fietser op zijn opoefiets met grote pet op dringt zich op. Grijze snor en bril diep verscholen in zijn jas. Als een echte burgervader, eenzaam krom en gebogen over zijn stuur, tegen de wind in zich een weg banend…  Gelukkig was het maar het stukje van Cothen naar Wijk… En Guus, gelukkig heb je Corrie, zij is een uitstekende hulpe tegenover je! Wie zou jij zijn zonder Corrie? Haar familie heeft weleens tegen haar gezegd toen jullie verkering kregen: kon je niets beters krijgen? Maar zij was en is gek op je… Je kon je verhalen en problemen delen met Corrie, je kon je emotionele dingen bij haar kwijt, ze ging met je naar gelegenheden toe etc. We hadden er twee voor de prijs van één! Waarschijnlijk heb je toestemming van Corrie gekregen om ermee op te houden! Corrie, bedankt voor wat je de achterliggende jaren voor Guus gedaan hebt en hiermee voor ons en voor de Wijks gemeenschap.

Tijd voorbij… Ik kan niet meer vertellen hoe jij Thea (mijn vrouw) spontaan een bos bloemen gaf omdat zij voor elkaar kreeg wat jou niet lukte: namelijk er voor zorgen dat ik een zomerlang geen schriftelijke vragen stelde. Ik ga het ook niet meer hebben over hardrijdende trekkers die je persoonlijk tot stilstaan dwong, we gaan het niet meer hebben over je openheid en je blijmoedige en soms iets te naïeve karakter (kind in je gebleven), we hebben het dus ook niet meer over het soms aanwezige ouderwetse PvdA-gedrag waarover sommige onder ons zich hebben opgewonden (ik niet natuurlijk…). We kunnen het gelet op de tijd ook niet meer hebben over secretaresse Wilna Corvers die met jou tropenjaren heeft meegemaakt en er nu ook maar mee is gestopt en van een welverdiende rust gaat genieten!

Guus, je bent als burgemeester een voorbijganger geweest. Je mocht je geschonken gaven en talenten inzetten voor onze Wijkse samenleving. Namens de gemeenteraad nogmaals veel dank daarvoor. Er komt een nieuwe burgemeester, alles gaat weer door… We kunnen en  zullen je niet snel vergeten, politici en ook een burgemeester tillen net als een hond bij elk paaltje  hun poot op om wat achter te laten… (zijn je eigen woorden). De herinneringen en de mooie verhalen blijven, we hebben het er nog eens over. Ik weet 100% zeker dat je deze Wijkse periode niet had willen missen! Guus, je bent niet echt weg, je zal met je pas gekochte hobo nog wel eens op het toneel verschijnen!

Tenslotte: afscheid nemen is en blijft een beetje sterven (partir, c’est mourir un peu). En hoe je levensreis verder gaat? Een mens ziet op zijn grote tocht, niet verder dan de eerste bocht. Beste Guus, we wensen je met al degenen die je lief en dierbaar zijn alle goeds toe voor nu en de toekomst, maar bovenal Gods Zegen. Guus,  Adieu!

 

0 antwoorden

Laat een reactie achter

Wilt u zich mengen in de discussie?
Voel u niet bezwaard om bij te dragen!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *